<?xml version="1.0" encoding="utf8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/tipitaka-latn.xsl"?>
<TEI xml:lang="pi-Latn">
<teiHeader></teiHeader>
<text>
<front></front>
<body>

<p rend="chapter">Catucattālīsatima pariccheda</p>

<p rend="subhead">Tirājako</p>

<p rend="hangnum" n="1"><hi rend="paranum">1</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Accaye <pb ed="M" n="0.0288" /> hatthadāṭhassa, aggabodhikumārako;</p>

<p rend="gathalast">Kaṇiṭṭho rājino āsi, sirisaṅghādi bodhiko.</p>

<p rend="hangnum" n="2"><hi rend="paranum">2</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Dhammarājā ayaṃ āsi, sammā dassanasaññuto;</p>

<p rend="gathalast">Tasmā so puññakammāni, appameyyāni vattayi.</p>

<p rend="hangnum" n="3"><hi rend="paranum">3</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Nikāyattayavāsīnaṃ, bhattaggamavalokayi;</p>

<p rend="gathalast">Mahāpāḷiñca vaḍḍhesi, māghātañceva kārayi.</p>

<p rend="hangnum" n="4"><hi rend="paranum">4</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Ṭhānantarañca dāpesi, yathāraha manālayo;</p>

<p rend="gathalast">Sipagottādiyoggehi, saṃgatehi ca saṃgahi.</p>

<p rend="hangnum" n="5"><hi rend="paranum">5</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Yattha katthaci disvāpi, bhikkhavo so mahāmati;</p>

<p rend="gathalast">Sakkatvā sobhaṇāpesi, parittaṃ sāsanogadhaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="6"><hi rend="paranum">6</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Theraṃ so upasaṅkamma, nāgasālanivāsinaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Dāṭhāsivaṃ mahāpaññaṃ, sīlavantaṃ bahussutaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="7"><hi rend="paranum">7</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sakkacca naṃ tato sutvā, sammāsambuddhasāsanaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Dhamme’tīvapasīditvā, sabbasantikaro iti.</p>

<p rend="hangnum" n="8"><hi rend="paranum">8</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Sutvā theriyavādānaṃ, pubbañātīnamattano;</p>

<p rend="gathalast">Pāpānaṃ duṭṭhacittānaṃ, apakāre kate bahū.</p>

<p rend="hangnum" n="9"><hi rend="paranum">9</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Vihāre pariveṇe ca, jiṇṇepākatike akā;</p>

<p rend="gathalast">Bhogagāme ca dāpesi, tattha tattha bahūdaye.</p>

<p rend="hangnum" n="10"><hi rend="paranum">10</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Vicchinnapaccaye cākā, tadātyaṃ kurite viya;</p>

<p rend="gathalast">Dāsakepi ca saṅghassa, yathāṭhāne ṭhapāpayi.</p>

<p rend="hangnum" n="11"><hi rend="paranum">11</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Padhānaghara metassa, therassa’kāsanāmakaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Paṭiggahetvā taṃ so’pi, saṅghassā’dā mahāmatī.</p>

<p rend="hangnum" n="12"><hi rend="paranum">12</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Bhogagāme ca tassā’dā, bharattālaṃ kihimbilaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Katakañca tulādhāraṃ, andhakārakameva ca.</p>

<p rend="hangnum" n="13"><hi rend="paranum">13</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Andhakāraṃ <pb ed="M" n="0.0289" /> antureḷiṃ, bālavaṃ dvāranāyakaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Mahānikaḍḍhikañceva, peḷahāḷaṃ tathāparaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="14"><hi rend="paranum">14</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Ete aññe ca so datvā, bhogagāme narissaro;</p>

<p rend="gathalast">Dāsi ārāmike ceva, attano kira ñātake.</p>

<p rend="hangnum" n="15"><hi rend="paranum">15</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Tathā dvinnaṃ nikāyānaṃ, vihāre mandapaccaye;</p>

<p rend="gathalast">Disvāpi ca sutvā vā, bhogagāme bahū adā.</p>

<p rend="hangnum" n="16"><hi rend="paranum">16</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Bahunā kintuvuttena, nikāyesu’pi tīsu’pi;</p>

<p rend="gathalast">Adā gāmasahassaṃ so, bahuppādaṃ nirākulaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="17"><hi rend="paranum">17</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Anussaranto so tiṇṇaṃ, ratanānaṃ guṇe vare;</p>

<p rend="gathalast">Ekāvaliṃ gahetvāna, akkhamāla makā kira.</p>

<p rend="hangnum" n="18"><hi rend="paranum">18</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Evaṃ sabbappayogehi, so’hu dhammaparāyano;</p>

<p rend="gathalast">Sabbe tamanusikkhantā, hesu dhammakarā narā.</p>

<p rend="hangnum" n="19"><hi rend="paranum">19</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Damiḷo potthakuṭṭhavo, tassa kammakaro tadā;</p>

<p rend="gathalast">Māṭambiyavhaṃ kāresi, padhānagharamabbhutaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="20"><hi rend="paranum">20</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Būkakalle ambavāpiṃ, tantavāyikacāṭikaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Gāmaṃ niṭṭhilaveṭṭhiñca, tassā’dā so sadā sakaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="21"><hi rend="paranum">21</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Kappūrapariveṇe ca, kurundapillake tathā;</p>

<p rend="gathalast">Mahārājaghare ceva, pāsāde so’va kārayi.</p>

<p rend="hangnum" n="22"><hi rend="paranum">22</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Aññatthā’dā tayo gāme, vihāresu mahādhano;</p>

<p rend="gathalast">Potthasātavhayo pañño, vihāre jetanāmake.</p>

<p rend="hangnum" n="23"><hi rend="paranum">23</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Senāpatirājanāmaṃ, pariveṇaṃ samāpayi;</p>

<p rend="gathalast">Mahākando ca damiḷo, pariveṇaṃ sanāmakaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="24"><hi rend="paranum">24</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Cullapanthaṃ tathā eko, sehālauparājakaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Uparājā sakāresi, saṅghatisso’pi rājino.</p>

<p rend="hangnum" n="25"><hi rend="paranum">25</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Aññesu bahavo āsuṃ, vihāre evamādike;</p>

<p rend="gathalast">Bhassa rañño’ nuvattantā, evaṃ dhammīhi pāṇino.</p>

<p rend="hangnum" n="26"><hi rend="paranum">26</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Pāpaṃ vāpi hi puññaṃ vā,</p>

<p rend="gatha2">Padhānoyaṃ karoti yo;</p>

<p rend="gatha3">Lo ko taṃ taṃ karoteva,</p>

<p rend="gathalast">Taṃ vijaneyya paṇḍito.</p>

<p rend="hangnum" n="27"><hi rend="paranum">27</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Jeṭṭhanāmā <pb ed="M" n="0.0290" /> mahāpuññā, mahesī tassa rājino;</p>

<p rend="gathalast">Jeṭṭhārāmañca kāresi, bhikkhūnīnamupassayaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="28"><hi rend="paranum">28</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Tassā’dāsi ca dve gāme, pakkapāsāṇabhūmiyaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Tambuddhaṃ bhelagāmañca, ārāmikasataṃ tathā.</p>

<p rend="hangnum" n="29"><hi rend="paranum">29</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Akā malayarājāpi, dhātugehaṃ mahārahaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Maṇḍalagirivihāramhi, cetiyassa mahādhano.</p>

<p rend="hangnum" n="30"><hi rend="paranum">30</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Lohapāsādake so’va, chādesi majjhakūṭakaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Bodhitissavihārañca, bodhitasso mahāyaso.</p>

<p rend="hangnum" n="31"><hi rend="paranum">31</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Dīpe maṇḍalikā sabbe, tattha tattha yathābalaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Vihāre pariveṇe ca, kārayiṃsu anappake.</p>

<p rend="hangnum" n="32"><hi rend="paranum">32</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Tassa kālo narindassa, puññakammamayo idha;</p>

<p rend="gathalast">Ativitthārabhītena, sabbaso na vicāritaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="33"><hi rend="paranum">33</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Pubbakopi kathāmaggo, ākulo viya bhātime;</p>

<p rend="gathalast">Yathāpadhānaṃ kathitaṃ, hetūnaṃ upalakkhaṇaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="34"><hi rend="paranum">34</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Athāparena kālena, pulatthinagaraṃ gato;</p>

<p rend="gathalast">Vāsaṃ tattheva kappesi, karonto puññasañcayaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="35"><hi rend="paranum">35</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Atekicchiyarogena, samphuṭṭho kālamattano;</p>

<p rend="gathalast">Maraṇassa viditvāna, tamāhuyamahājanaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="36"><hi rend="paranum">36</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Ovaditvāna dhammena, maraṇaṃ so upāgami;</p>

<p rend="gathalast">Mahājano mate tasmiṃ, bāḷhasoko parodiya.</p>

<p rend="hangnum" n="37"><hi rend="paranum">37</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Katvā āḷahaṇe tassa, kiccaṃ sabbamasesato;</p>

<p rend="gathalast">Tassāḷāhaṇabhasmampi, katvā bhesajjamattano.</p>

<p rend="hangnum" n="38"><hi rend="paranum">38</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Rājā bhaṇḍañca taṃ sabbaṃ, sabbañca balavāhanaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Sammā ādāya gopetvā, nagaraṃ samupāgami.</p>

<p rend="hangnum" n="39"><hi rend="paranum">39</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Evaṃ soḷasame vasse, rājā āsi divaṅgato;</p>

<p rend="gathalast">Potthakuṭṭhopi damiḷo, rajjaṃ tassa vicārayi.</p>

<p rend="hangnum" n="40"><hi rend="paranum">40</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Uparājaṃ gahetvāna, dāṭhāsivaṃ khipāpayi;</p>

<p rend="gathalast">Cārako vihituṃ sammā, rakkhāvaraṇa mādisi.</p>

<p rend="hangnum" n="41"><hi rend="paranum">41</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Vinā raññā na sakkāti, mediniṃ paribhuñjituṃ;</p>

<p rend="gathalast">Ānetvā dattanāmakaṃ, dhanapiṭṭhappadhānakaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="42"><hi rend="paranum">42</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Uppannaṃ <pb ed="M" n="0.0291" /> rājavaṃsamhi, rajje taṃ abhisiñciya;</p>

<p rend="gathalast">Tassa nāmaṃ ṭhapetvāna, sayaṃ sabbaṃ vicārayi.</p>

<p rend="hangnum" n="43"><hi rend="paranum">43</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Danto so dhanapiṭṭhimhi, vihāraṃ sakanāmakaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Kārayitvāna puññāni, aññānipi samācini.</p>

<p rend="hangnum" n="44"><hi rend="paranum">44</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Samakantu so ṭhatvā’va, vassadvaya mahumato;</p>

<p rend="gathalast">Potthakuṭṭho matetasmiṃ, puna aññampi māṇavaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="45"><hi rend="paranum">45</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Hatthadāṭhaṃ samāhūya, uṇhā nagarasambhavaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Tampi rajje bhisiñcitvā, yathā pubbaṃ sayaṃvasī.</p>

<p rend="hangnum" n="46"><hi rend="paranum">46</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Kāḷadīghāvikaṃ katvā, padhānagharakaṃ tathā;</p>

<p rend="gathalast">Puññamaññaṃ chamāsehi, so’pi maccuvasaṃ gato.</p>

<p rend="hangnum" n="47"><hi rend="paranum">47</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Evaṃ viditvā bahupaddavāni;</p>

<p rend="gatha2">Dhanāni dhaññāni ca vāhanāni;</p>

<p rend="gatha3">Vihāya rajjesu ratiṃsappaññā;</p>

<p rend="gathalast">Manuññapuññābhiratā bhaveyyuṃ.</p>

<p rend="centre">Sujanappasādasaṃvegatthāya kate mahāvaṃse</p>

<p rend="centre">Tirājako nāma</p>

<p rend="centre">Catucattālīsatimo paricchedo.</p>
</body>
<back></back>
</text>
</TEI>
